ترجمه كتاب «تاريخ ادبيات قرن بيستم روسيه» ضرورت داشت تاريخ انتشار:09/04/1394 10:14

نشست نقد و بررسی کتاب «تاریخ ادبیات قرن بیستم روسیه»، دوشنبه 8 تیر در سرای اهل قلم برگزار شد.

به گزارش روابط عمومی موسسه خانه کتاب، نشست نقد و بررسی کتاب «تاریخ ادبیات قرن بیستم روسیه» با حضور دکتر آبتین گلکار؛ مترجم کتاب و دکتر زهرا محمدی برگزار شد.

«تاریخ ادبیات قرن بیستم روسیه»، شامل مقالاتی از حدود 15 نویسنده اوکراینی درباره تاریخ ادبیات قرن بیستم روسیه است که توسط نشر چشمه منتشر شده است.

در این نشست، دکتر آبتین گلکار؛ مترجم کتاب «تاریخ ادبیات قرن بیستم روسیه»، درباره کتاب هایی که در زمینه تاریخ ادبیات روسیه در ایران ترجمه شده، چنین توضیح داد:«قدیمی ترین کتاب در این زمینه با عنوان تاریخ ادبیات روسیه توسط سعید نفیسی در سال 1344 ترجمه شده است. مهم ویژگی این کتاب خواندنی بودن آن است و طوری روایت شده که مخاطب می تواند آن را مانند یک رمان بخواند. تاریخ ادبیات روسیه در سال 1367 توسط انتشارات طوس تجدید چاپ شد.»

گلکار از «تاریخ ادبیات روسیه»، نوشته «دیمیتری میرسکی» و ترجمه «ابراهیم یونسی» به عنوان کتاب دیگری که در این زمینه منتشر شده نام برد و دراین باره گفت: «این کتاب را انتشارات امیرکبیر در 2 جلد و در حدود سال 1354 منتشر کرد. این کتاب به زبان انگلیسی و در خارج از شوروی منتشر شد و زمانی که میرسکی آن را نوشت، بسیاری از نویسندگان روسیه هنوز محک نخورده بودند. ترجمه این کتاب به نسبت کتاب نفیسی، غلط های بیشتری دارد.»

«تاریخ ادبیات روس»؛ نوشته «ویکتور تراس» و ترجمه «علی بهبهانی»، ترجمه «نویسندگان روس» به سرپرستی «خشایار دیهیمی» و «درس هایی درباره ادبیات روس»؛ ترجمه «فرزانه طاهری»، کتاب های دیگری بودند که گلکار با اشاره به آن‌ها گفت:«درباره تاریخ ادبیات قرن بیستم روسیه، اطلاعات زیادی نداریم. اولین انگیزه من برای ترجمه کتاب تاریخ ادبیات قرن بیستم روسیه، آشنا کردن مخاطب ایرانی با نویسندگان قرن بیستم روسیه بود.»

عضو هیات علمی دانشگاه تربیت مدرس، درباره انتخاب این کتاب که نویسندگان آن اوکراینی هستند، چنین گفت:«یکی از دلایل من برای انتخاب این کتاب این بود که نویسندگان آن جزو استادان دانشگاهی هستند که در آن درس خوانده ام. همین موضوع باعث می شد اگر به مشکلی برخوردم بتوانم به نویسندگان کتاب دسترسی داشته باشم.»

دانش آموخته زبان روسی از اوکراین ادامه داد:«این کتاب یک کتاب درسی برای مقطع دبیرستان است. در پایان هر مقاله، پرسش هایی هم از دانش آموزان مطرح شده بود که من این پرسش ها را حذف کردم. دلیل این کار هم این بود که پرسش ها اغلب از کتاب هایی طرح شده بود که به فارسی ترجمه نشده و مخاطب ایرانی نمی توانست با آن ها ارتباط برقرار کند.»

استفاده از نام های ممنوع برخی از نویسندگان روس، اشاره به ادبیات اردوگاهی، ارائه برداشت های جدید از نویسندگانی که قبلا درباره آن ها مطالبی منتشر شده و وجود نام هایی از نویسندگان جدید روسیه، از دیگر دلایل انتخاب این کتاب توسط گلکار بوده است.

ترجمه این کتاب سخت بود

گلکار درباره ساختار کتاب هم توضیح داد:«مقالات این کتاب به سه گروه تقسیم می شود. مقالاتی که دوره ها را توصیف می کند. مقالاتی که به مکتب ها اشاره دارد و مقالاتی که در دوره نویسندگان است. در این مقالات، تاریخ مند بودن نظرم را جلب کرد. در این کتاب هر نویسنده بر اساس شرایط دوره ای که در آن می نوشته مورد ارزیابی قرار گرفته است.»

به گفته وی ترجمه کتاب «تاریخ ادبیات قرن بیستم روسیه»، ترجمه ای دشوار داشته که دراین باره هم گفت:«یکی از سختی های ترجمه این بود که در کتاب، درباره نویسندگان و کتاب هایی صحبت می شود که من برخی از آن ها را نخوانده بودم و برای ترجمه بهتر باید آن ها را مطالعه می کردم.»

گلکار ادامه داد:«یکی دیگر از سختی های این کار ترجمه شعرها بود. من ترجیح دادم معنای شعر را به مخاطب منتقل کنم بنابراین ترجمه شعرها، هنری نیست، اما برخی مواقع که بازی های زبانی شعرها بیشتر می شد، مجبور بودم بازی های زبانی را بازتاب دهم.»

وی از ترجمه اسم مجلات و روزنامه ها به عنوان یک کار غیر متعارف در این کتاب نام برد و به عنوان یک مترجم نسبت به ترجمه اش از این کتاب، اشکال هایی را مطرح کرد. در این زمینه نیز گفت:«بخش ادبیات مهاجرت در کتاب کم است. ضمن این که کتاب در سال 2001 نوشته شده که برای ما مقداری قدیمی است چرا که در این 14 سال ادبیات روسیه تغییر کرده است.»

گلکار افزود:«به هر حال این کتاب احتیاج به مکمل دارد، اما فکر می کنم در خلاء فعلی، ترجمه کتاب تاریخ ادبیات قرن بیستم روسیه می تواند راهگشا باشد.»

این کتاب برای دانشجویان زبان روسی مفید است

در ادامه نشست دکتر زهرا محمدی؛ عضو هیات علمی دانشگاه تهران و دانش آموخته زبان روسی که به عنوان منتقد حضور داشت بر ضرورت ترجمه این کتاب تاکید کرد و گفت:«مهم ترین دلیلی که این کتاب باید ترجمه می شد تصورات بسیار مبهم مخاطب ایرانی از ادبیات قرن معاصر روس است.»

محمدی از ترجمه درخشان و بی نقص به عنوان ویژگی کتاب «تاریخ ادبیات قرن بیستم روسیه» نام برد و گفت:«ترجمه درخشان و بی نقص این کتاب باعث می شود مخاطب بدون خستگی این کتاب را بخواند و از آن لذت ببرد. همچنین برای من ضبط درست اسامی روسی بسیار اهمیت دارد. این موضوع وظیفه مترجم است که در این کتاب به خوبی رعایت شده است.»

وی از تاریخ محور بودن و توجه به بسترهای اجتماعی- سیاسی به عنوان برخی از ویژگی های کتاب اشاره کرد و این کتاب را برای دانشجویان زبان روسی و به ویژه افرادی که به ترجمه ادبیات روسیه علاقه مند هستند، مفید دانست.

عضو هیات علمی دانشگاه تهران درباره ویژگی دیگر این کتاب گفت:«این کتاب در سال 2001 نوشته شده، جدید نیست، اما قدیمی هم نیست به همین دلیل می توانیم آزاد اندیشی نویسنده ها را در مقاله ها مشاهده کنیم. نویسندگان کتاب دغدغه سانسور نداشته اند و مهم ترین ویژگی های هنری نویسندگان و آثار آن ها را مورد بررسی قرار داده اند.»

وی از جای خالی «فاضل اسکندر» در این کتاب ابراز تعجب کرد و گفت:«فاضل اسکندر، رمان نویس، داستان نویس و شاعر مطرح روسی ایرانی تبار است که در 2 سال اخیر از طرف کانون نویسندگان روسیه به عنوان نماینده روسیه برای دریافت جایزه نوبل معرفی شده، اما در این کتاب مطلبی درباره او وجود ندارد.»

محمدی تصریح کرد که ترجمه کتاب «تاریخ ادبیات قرن بیستم روسیه» سخت بوده و گفت:«این کتاب می تواند آغازگر جریانی در شناخت ما از ادبیات قرن بیستم روسیه باشد. وجود چندین کتاب در همین وزن لازم است تا ما جایگاه واقعی ادبیات روسیه را بشناسیم.»


نظر كاربران

 

تعداد نظرات:0
تعداد مشاهده:0
اضافه كردن نظر جديد
پست الكترونيكي:
نظر:
عبارت نمايش داده شده در تصوير بالا را وارد كنيد :  
بازگشت >>