نقد و بررسي كتاب گفت و گو با سيد حسين نصر تاريخ انتشار:20/03/1394 11:16

نشست نقد و بررسی کتاب «آفاق حکمت در سپهر سنت» با حضور حامد زارع؛ مولف کتاب، دکتر غلامرضا اعوانی؛ استاد فلسفه در دانشگاه شهید بهشتی و رئیس سابق موسسه حکمت و فلسفه  و دکتر مهدی فدایی مهربانی؛ عضو هیات علمی دانشگاه تهران عصر سه شنبه 19 خرداد در سرای اهل قلمِ خانه کتاب برگزار شد.

به گزارش روابط عمومی موسسه خانه کتاب، «آفاق حکمت در سپهر سنت» شامل گفت و گوهایی صریح، چالش برانگیز و انتقادی با دکتر سید حسین نصر فیلسوف و متأله ایرانی و استاد علوم اسلامی در دانشگاه جرج واشنگتن است.

در ابتدای این نشست، حامد زارع؛ مولف کتاب «آفاق حکمت در سپهر سنت» گفت:«در سال های اخیر رویکرد کار من در مطبوعات برجسته کردن سه اندیشمند معاصر یعنی دکتر جواد طباطبایی، دکتر داوری اردکانی و دکتر سید حسین نصر بوده که بین این سه، اندیشه های دکتر نصر برایم راهگشا بوده است.»

زارع درباره شخصیت فرهنگی دکتر نصر چنین توضیح داد:«دکتر نصر هم فیلسوف هستند، هم نیستند. هم اندیشمند سیاسی هستند و هم کاملا غیر سیاسی اند. نکته حائز اهمیت این که دکتر نصر در 50 سال خیر در حیطه ای جز اسلام و سنت گرایی قلم نزده است. آثار هیچ ایرانی به اندازه دکتر نصر به زبان ترکی ترجمه نشده که این اتفاق حیرت انگیز است.»

وی درباره کتاب خود نیز چنین بیان کرد:«این کتاب پس از 38 سال نخستین کتابی است که به زبان فارسی از ایشان ترجمه شده و 2 بار توسط دکتر نصر مورد ویرایش قرار گرفته بنابراین حاوی تعریف، تصریح و تبیین دکتر نصر درباره مباحثی مانند فلسفه، عرفان و سیاست است.»

مولف کتاب «آفاق حکمت در سپهر سنت» ادامه داد:«سعی کردم در طرح پرسش هایم از دکتر نصر به صورت انتقادی عمل کنم و مبالغه و ستایش بی ربط نداشته باشم. دکتر نصر هم پاسخ این صراحت را داده اند و بدون هیچ گونه هم پوشانی به این پرسش ها پاسخ گفته اند. در این کتاب ایشان مطالبی را برای اولین بار به صراحت بیان کرده اند.»

دکتر غلامرضا اعوانی؛ استاد فلسفه در دانشگاه شهید بهشتی و رئیس سابق موسسه حکمت و فلسفه نیز در این نشست در ابتدای سخنانش شخصیت علمی دکتر نصر را انکارناپذیر نامید و دراین باره توضیح داد:«دکتر نصر در سن 25 سالگی از دانشگاه هاروارد درجه دکتری گرفت. سه کتاب اول ایشان توسط دانشگاه هاروارد منتشر شده و بیش از 50 کتاب منتشر کرده که کمتر کسی می تواند از لحاظ تعداد کتاب با ایشان برابری کند.»

اعوانی ادامه داد:«دکتر نصر در ایران عضو موسسه بین المللی فلسفه بود. آثار ایشان به زبان های مختلف دنیا از جمله اسپانیایی، آلمانی، فرانسه، عربی و ترکی ترجمه شده است.»

وی درباره ویژگی های کتاب «آفاق حکمت در سپهر سنت» نیز گفت:«این کتاب نشان می دهد که حامد زارع کتاب های دکتر نصر را مطالعه کرده  و در این کتاب از دکتر نصر احقاق حق شده است. انتقادها و بی احترامی های زیادی به دکتر نصر انجام شده و مولف در کتابش درباره همه این انتقادات سئوال هایی را مطرح کرده که جای آفرین دارد.»

اعوانی ضمن اشاره به این موضوع که دکتر نصر دارای ابعاد مختلفی است، از قرآن شناسی، عرفان، هنر دینی، دین شناسی، سنت گرایی، فرهنگ تمدن اسلامی، روشن فکری دینی، محیط زیست، مواجهه اسلام و غرب در قدیم و اکنون، ماهیت حکمت اسلامی و تفاوت آن با فلسفه جدید غرب، اسلام و تجدد و گفت و گوی تمدن ها به عنوان برخی از مباحث مطرح شده در اندیشه های دکتر نصر نام برد.

دکتر مهدی فدایی مهربانی؛ عضو هیات علمی دانشگاه تهران نیز دیگر کارشناس حاضر در نشست بود که به برخی از مزیت های کتاب «آفاق حکمت در سپهر سنت» اشاره کرد و گفت:«یکی از مزیت های این کتاب برخورد بی طرفانه با موضوع است. مولف کتاب در عین هم آوایی با تفکرات دکتر نصر سعی کرده ایشان را به چالش بکشد. روحیه اغنا نشدن در این کتاب ستودنی است. مولف همچنین سئوال های مختلفی را مطرح کرده که جزو ویژگی های روزنامه نگار بودن وی به شمار می رود. سماجت و جسارت علمی مولف پرسش ها را به پاسخ می رساند.»

فدایی از فصل پنجم کتاب به عنوان یکی از بهترین فصل های کتاب «آفاق حکمت در سپهر سنت» نام برد و در این باره چنین توضیح داد:«اهمیت این کتاب در فصل پنجم آن است. این فصل به بسیاری از شائبه ها پاسخ می دهد. مشابه این کار را جهان بگلو هم انجام داده، اما این کتاب از این مزیت برخوردار است که پرسش هایی از دکتر نصر پرسیده شده که تا به حال کسی به این صراحتا به آن ها نپرداخته.»

وی از برخورد استدلالی با موضوع به عنوان یک مزیت نام برد و در ستایش کتاب چنین گفت:«جایگاه این کتاب در دوره معاصر حائز اهمیت است و در آن دکتر نصر بر خلاف آثار قبلی از اتهام ها مبری شده است.»

همچنین دکتر مالک شجاعی جشوقانی که دبیری نشست را عهده دار بود بر خلاف منتقدان دیگر حاضر در نشست به نقاط ضعف کتاب اشاره کرد و دراین باره چنین بیان کرد:«این انتظار وجود داشت که در این اثر درباره سایر کتاب های دکتر نصر اطلاعاتی به مخاطب ارائه شود، اما از ارجاع به کتاب های ایشان اثری نیست. لازم بود کتابشناسی مختصری از دکتر نصر در کتاب وجود داشته باشد.»

جشوقانی ادامه داد:«در این کتاب نقد به اندیشه سنت گرایان چندان دنبال نشده و نقدهایی که به سنت گرایان در ایران مطرح می شود، مورد بحث قرار نگرفته است. فکر می کنم مولف در طرح برخی از پرسش ها تحت تاثیر شخصیت دکتر نصر قرار گرفته است.»

زارع؛ مولف کتاب «آفاق حکمت در سپهر سنت» در پایان نشست در پاسخ به برخی انتقادها گفت:«این کتاب خلاصه ای از کتاب هایی است که دکتر نصر منتشر کرده است. شاید به همین دلیل از کتابشناسی استفاده نکرده ام. همچنین با توجه به انتقادهایی که نسبت به دکتر نصر مطرح شده، شاید خواسته ام به ایشان فرصت دفاع بدهم که این شائبه را ایجاد می کند که تحت تاثیر ایشان قرار گرفته ام. بسیاری از فرازهای این کتاب در پاسخ به پرسش های صریحی است که من مطرح کرده ام.»


نظر كاربران

 

تعداد نظرات:0
تعداد مشاهده:0
اضافه كردن نظر جديد
پست الكترونيكي:
نظر:
عبارت نمايش داده شده در تصوير بالا را وارد كنيد :  
بازگشت >>