نخستين كتاب مردمي با موضوع ايثار نقد شد تاريخ انتشار:18/03/1394 10:10

جلسه نقد و بررسی نخستین کتاب مردمی ایثار با عنوان «ایثار و مردم» که توسط خانه فرهنگ ایثار و مقاومت وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی منتشر شده، با حضور دکتر سعید الفتی؛ مشاور وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی در امور ایثارگران، مجتبی رحماندوست؛ نویسنده و نماینده مردم تهران در مجلس شورای اسلامی، غلامرضا راه پیما؛ استاد دانشگاه و از اعضای انتخاب آثار کتاب، راضیه تجار؛ نویسنده و از اعضای انتخاب آثار کتاب و دکتر ایرج گلشنی؛ نویسنده و پژوهشگر حوزه فرهنگ ایثار و از اعضای انتخاب آثار کتاب در سرای اهل قلم برگزار شد. 
در ابتدای این نشست، راضیه تجار درباره چگونگی همکاری با کتاب «ایثار و مردم» چنین توضیح داد:«در بیست و هفتمین نمایشگاه بین المللی کتاب تهران از مردم خواسته شد تا درباره ایثار چند خطی را بنویسند. مردم به این ندا پاسخ دادند، قلم به دست گرفتند و سخنان خود را در قالب شعر، خاطره و داستان به تحریر درآوردند. از طرف خانه فرهنگ ایثار و مقاومت از من خواسته شد تا این نوشته ها را بررسی کنم.»
تجار درباره روند داوری آثار گفت:«نویسندگان برای بیان اندیشه های خود از قالب داستانک و دل نوشته استفاده کرده اند. قرار نبود این متن ها دستکاری یا به آن ها واژه ای کم یا افزوده شود. باید هر آنچه را بود می پذیرفتیم. فقط کافی بود مفهوم ایثار منتقل شده شده باشد. در این زمینه فقط آثاری حذف شد که هیچگونه ارتباطی با موضوع نداشت.»
وی از کتاب «ایثار و مردم» با عنوان «با قلم مردم برای مردم» نام برد و بیان کرد:«آثار این کتاب توسط گروه های مختلف مردم از استاد دانشگاه تا کارگر، از پسرکی خردسال تا زنی کهنسال نوشته شده. این نوشته ها در نهایت مکمل هم است و کتاب مردمی ایثار می تواند همچنان روایتگران بی شماری داشته باشد. ایثار، ترجیع بند دریای این نوشته ها است.» 
این نویسنده که از نوشته های مردم دچار شگفتی بود، درباره شگفت زدگی خود گفت:«برایم جالب بود که آدم هایی که در زمینه نوشتن آموزش ندیده اند بتوانند فی البداهه اینطور راحت حرف های خود را بگویند. نگاه به هشت سال دفاع مقدس، موضوع غالب آثار بود، اما جالب این که بسیاری از مردم چیزهایی را در قالب ایثار دیده بودند که گاهی از چشم ما مغفول می ماند.»
کتاب «ایثار و مردم» هنر تعاونی است
مجتبی رحماندوست؛ نویسنده، شاعر و نماینده مردم تهران در مجلس شورای اسلامی، کارشناس دیگری بود که ضمن اشاره به این که چنین کتاب هایی تجربه هایی موفق است، تاکید کرد که این کتاب نخستین کتاب مردمی ایثار به شمار نمی رود و در این باره توضیح داد:«حدود 22 سال پیش یک رزمنده در جبهه، دفترچه ای درست کرده بود که رزمنده ها در این دفترچه درباره ایثار می نوشتند. بعد از شهادت این رزمنده، مادرش این دفترچه را در اختیار نخست وزیر وقت قرار داد. این نوشته ها تجربه ای از کتاب مردمی ایثار در خطوط مقدم جبهه بود که چاپ نشد.»
رحماندوست ادامه داد:«در سال 1371 هم مسابقه ای برگزار شد که شرکت کنندگان آن برای یک جانباز نامه نوشتند. برگزیدگان این نامه ها در کتابی با عنوان «نامه ای به یک جانباز» منتشر شد.» 
این نویسنده و شاعر درباره تجربه دیگر کتاب مردمی ایثار گفت:«حدود 17 سال پیش مصطفی رحماندوست، یک داستان دو صفحه ای نوشت که قرار شد مخاطبان آن را ادامه بدهند. این کتاب هم با عنوان «داستان نیمه تمام» منتشر شد. محمدرضا بایرامی هم چنین تجربه ای را اجرا کرد. به نظرم نامیدن این کتاب با عنوان نخستین کتاب مردمی ایثار با اشکال مواجه است چرا که این تجربه قبلا انجام شده و قطعا در جهان هم نمونه های مشابهی دارد.» 
نماینده مردم تهران در مجلس شورای اسلامی از کتاب «ایثار و مردم» با عنوان هنر تعاونی نام برد و بیان کرد:«در ایران ظرفیت تعاونی را نشناخته ایم و تعاونی فقط در عرصه اقتصاد معنی شده است. انتشار این کتاب در زمینه هنر و ادبیات تعاونی است و می تواند در عرصه های دیگر هم تجربه شود.» 
رحماندوست پیشنهادهایی هم ارائه کرد و گفت:«می توانیم امکان خاطره گویی های جمعی دفاع مقدس و انقلاب را فراهم کنیم. این اتفاق باعث می شود تا به طور طبیعی ذهن ها فعال و خاطرات فراموش شده در خاطرها زنده شود. همچنین اعضای خانواده ها می توانند هر روز در صفحات سررسیدها یادداشت هایی را بنویسند. چنین کارهایی می تواند به شکوفا و زنده کردن استعدادها کمک کند.» 
وی از تجربه انتشار کتاب «مردم و ایثار» به عنوان تجربه ای که می تواند جوانان صاحب قلم را به جامعه معرفی و در زمینه انتشار آثار کیفی تر موثر باشد، یاد کرد، همچنین از این کتاب به عنوان یک جرقه نام برد و گفت:«بسیاری از داستان ها و حتی رمان ها از یک جرقه در ذهن ساخته می شود. بعضی از جملات این کتاب هم مانند یک جرقه است که برای افرادی که می خواهند در زمینه ایثار و مقاومت اثر خلق کنند، منبع خوبی به شمار می رود.» 
رحماندوست همچنین گفت:«مردم منشاء خاطره اند. اگر خاطره های این کتاب راست باشد که خاطره است، اما اگر هم راست نباشد، داستان است. باز کردن چنین فضایی، تجربه خوبی است.» 
این کتاب یک نماد برای عرض ارادت به ایثار است 
دکتر ایرج گلشنی؛ نویسنده و پژوهشگر حوزه فرهنگ ایثار و از اعضای انتخاب آثار کتاب در بخشی از نشست نقد و بررسی کتاب «ایثار و مردم» به برخی از انتقادهای مطرح شده چنین پاسخ داد:«من 25 سال پیش از مجریان انتشار چنین کتاب هایی بودم. نمونه بارز این اتفاق هم برگزاری جشنواره ره آورد سرزمین نور است، این کتاب ها سفارشی و جشنواره ای است، اما در کتاب ایثار و مردم نه جشنواره ای وجود دارد، نه مسابقه ای و نه حتی جایزه ای. این تفاوت بزرگ تر از آن است که این کتاب را با سایر تجربه هایی که در این زمینه صورت گرفته، مقایسه کنیم. نویسندگان این کتاب از گروه های مختلف سنی و تحصیلی هستند که آن را از تجربه های مشابه، متمایز می کند.»
گلشنی به تفاوت دیگر این کتاب اشاره کرد و گفت:«آثاری که در این زمینه منتشر شده، در محدوده تاریخ و جغرافیای دفاع مقدس است. دفاع مقدس فقط بخشی از ایثار است. در این کتاب هم درباره دفاع مقدس مطلب وجود دارد، هم درباره مصادیق دیگر ایثار.»
وی ادامه داد:«در دهه 60 ماندن افتخار نیست. دهه 60 را به دهه 90 آوردن افتخار است. گنجینه دفاع مقدس برای مصرف نسل های مختلف است. همین تفاوت ها کتاب را از سایر نمونه ها متمایز می کند، پس همچنان معتقدیم که این کتاب، نخستین کتاب مردمی ایثار است.» 
گلشنی ضمن اشاره به 7500 مولف این کتاب بر این موضوع تاکید کرد که عده ای همچنان برای این کتاب مطلب می نویسند و درباره جمع آوری آثار کتاب گفت:«در این کتاب حدود 700 اثر منتشر شده. برای اولین بار در بیست و هفتمین نمایشگاه بین المللی کتاب تهران، حدود 2 هزار نفر برای این کتاب نوشتند. 300 نوشته در نمایشگاه بین المللی قرآن کریم جمع آوری شد. بیش از هزار اثر در نمایشگاه مطبوعات به مطالب کتاب اضافه شد. در نمایشگاه کتاب امسال هم به جمع آوری آثار مردم پرداختیم.»
وی ضمن اشاره به این موضوع که قلم را به دست مردم دادیم به اعتبار این که انسان اند و انسان قدرت دارد، درباره موضوع سایر کتاب های مجموعه کتاب مردمی ایثار هم توضیح داد:«یک بخش از این کتاب به شهدا اختصاص خواهد یافت که در آن وصیت نامه های شهدا را منتشر خواهیم کرد. ایثار و بم، خرمشهر، سالمندان، امید عباسی و آتش نشان ها هم بخش های دیگر این کتاب خواهند بود. این کتاب یک نماد برای عرض ارادت به ایثار است و هر جایی که نشانی از ایثار باشد، از عطر گل و گلاب آن برای زیباسازی زندگی بشر استفاده خواهیم کرد.»
ایثار، همان واژه عشق است
دکتر سعید الفتی؛ مشاور وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی در امور ایثارگران نیز که در جلسه نقد و بررسی کتاب «ایثار و مردم» حضور داشت، درباره اهداف این کتاب گفت:«این هدف را دنبال می کردیم که فرهنگ ایثار و مقاومت را چون مردابی خوش آب و هوا نگه نداریم بلکه امکانی فراهم کنیم تا مانند رود جریان داشته باشد. نباید دفاع مقدس را در دفاع مقدس نگه داریم بلکه باید تلاش کنیم تا فرهنگ ایثار که اوج آن در دوران دفاع مقدس بود، تداوم یابد.»
الفتی ادامه داد:«تلاشمان این بود که باورهای دینی و ملی مردم را در زمینه فداکاری زنده کنیم. شهدا قبل از این که شهید باشند، ایثارگر بودند. شهید باکری قبل از این که یک شهید شاخص باشد، یک ایثارگر بود، یا شهید همت قبل از فرمانده بودن، یک معلم فداکار بود.»
غلامرضا راه پیما؛ استاد دانشگاه و از اعضای انتخاب آثار کتاب «ایثار و مردم» نیز بیان کرد که:«خانه فرهنگ ایثار و مقاومت تلاش کرده تا یک الگو را در چهارچوب فکری مشترک مورد بررسی قرار بدهد. نمی خواهیم ایثار را در حوزه جغرافیایی ایران بیان کنیم. این واژه در همه دنیا تعریف شده. وقتی از ریزعلی خواجوی حرف می زنیم، در کنار آن به فداکاری پتروس هم می پردازیم.»
راه پیما، ضمن اشاره به این که 35 سال است که هر روز یادداشت می نویسد، گفت:«از یادداشت هایی که در طول این 35 سال نوشته ام، در سال های اخیر دو جلد کتاب مرجع دانشگاهی منتشر شده، اما وقتی به یادداشت های مردم نگاه کردم، آنقدر لذت بردم که یادداشت های خودم را فراموش کردم.»
راه پیما از عشق به عنوان «فصل مشترک» همه یادداشت ها نام برد و تصریح کرد:«اگر ایثار را در یک کلام معنا کنیم، همان واژه عشق است. فکر می کنم مردم به خوبی از عهده آن برآمده اند. جملات این کتاب، بخش کوچکی از هزاران جمله ای است که به نثر و نظم آمیخته بود.»
گفتنی است نخستین کتاب مردمی ایثار با عنوان «ایثار و مردم» حاصل فعالیت یک ساله «خانه فرهنگ ایثار و مقاومت» وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی است و اقشار مختلف مردم دل نوشته های خود را با موضوع ایثار در این کتاب ثبت کرده اند. 



نظر كاربران

 

تعداد نظرات:0
تعداد مشاهده:0
اضافه كردن نظر جديد
پست الكترونيكي:
نظر:
عبارت نمايش داده شده در تصوير بالا را وارد كنيد :  
بازگشت >>